Je hebt hard gewerkt om je bedrijf op te bouwen. Je regelt de administratie, helpt je klanten en zorgt goed voor je team. Maar weet je ook welke verplichtingen je als werkgever hebt volgens de Arbowet? En is een contract met een arbodienst altijd verplicht, ook als je zzp'er bent of maar één medewerker in dienst hebt?
Volgens de Arbowet moet iedere werkgever met personeel toegang tot een bedrijfsarts regelen. Dat kan via een arbodienst, maar ook via een andere toegestane regeling.
In mijn werk als arbeidsdeskundige bij ADXpert merk ik dat ondernemers niet altijd weten wat ze wettelijk moeten regelen. Ik spreek regelmatig ondernemers die achteraf spijt hebben dat ze geen arbodienst hebben ingeschakeld.
In dit artikel leg ik uit
- Voor wie de verplichting geldt;
- Welke uitzonderingen er zij;
- Wat er minimaal in een basiscontract moet staan.
Zo weet je na het lezen van dit artikel wat je voor jouw bedrijf moet regelen.
Wat doet een arbodienst en wanneer heb je die nodig?
Een arbodienst ondersteunt werkgevers bij hun wettelijke verplichtingen op het gebied van verzuimbegeleiding en arbeidsomstandigheden. Dit gaat verder dan alleen het begeleiden van zieke werknemers.
Taken van een arbodienst
- Verzuimbegeleiding: een arbodienst ondersteunt werkgevers bij de begeleiding van zieke werknemers en hun terugkeer naar het werk.
- Advies over arbeidsomstandigheden: denk aan preventieve maatregelen op basis van een risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E).
- Re-integratiebegeleiding: werkgevers krijgen ondersteuning bij de terugkeer van langdurig zieke werknemers.
- Toegang tot een bedrijfsarts: volgens de Arbowet moet iedere werknemer de mogelijkheid hebben om een bedrijfsarts te raadplegen.
Een arbodienst is dus niet alleen bedoeld voor situaties waarin een werknemer langdurig ziek is. Als werkgever moet je de verplichte arbodienstverlening vooraf regelen.
Maar betekent dat ook dat je altijd een contract met een arbodienst moet afsluiten?
Is een arbodienst verplicht voor werkgevers?
Ja, iedere werkgever met personeel moet volgens de Arbowet deskundige ondersteuning regelen voor onder meer verzuimbegeleiding en preventie. Dit leg je vast in een basiscontract met een arbodienst of, onder bepaalde voorwaarden, rechtstreeks met een bedrijfsarts. Ook als je maar één werknemer in dienst hebt, geldt deze verplichting.
Uitgelichte video
🎥 In deze korte video leggen we beknopt uit wanneer een arbodienst verplicht is volgens de Arbowet en waar je als werkgever op moet letten:
Wil je ook weten wat een arbodienst precies doet, wat het kost en hoe het je kan helpen bij ziekteverzuim? Bekijk dan hier de volledige video met de 5 meest gestelde vragen over arbodienstverlening.
Wat moet er in een basiscontract staan?
In het basiscontract leg je vast welke ondersteuning je als werkgever krijgt van een arbodienst of bedrijfsarts. De Arbowet stelt hier minimumeisen aan. Het gaat onder andere om:
- Verzuimbegeleiding: afspraken over de begeleiding en re-integratie van zieke werknemers.
- RI&E: deskundige ondersteuning bij het toetsen van en adviseren over de risico-inventarisatie en -evaluatie, voor zover toetsing verplicht is.
- Toegang tot een bedrijfsarts: werknemers moeten ook zonder ziekmelding een bedrijfsarts kunnen raadplegen.
- Preventie: afspraken over de advisering bij het voorkomen van gezondheidsklachten door het werk.
Dit zijn vier voorbeelden. Het basiscontract moet daarnaast afspraken bevatten over onder meer een second opinion, een klachtenprocedure en het melden van beroepsziekten.
Bekijk het volledige overzicht van de verplichte onderdelen van het basiscontract op Arboportaal.
Wat als je geen verplicht arbocontract hebt?
Als werkgever ben je verplicht de juiste arbodienstverlening te regelen. Doe je dat niet, dan riskeer je een boete van de Nederlandse Arbeidsinspectie. Voor het ontbreken van een verplicht basiscontract kan die boete € 4.500 bedragen.
Heb je personeel, maar nog geen arbocontract? Lees dan welke risico's je loopt zonder arbocontract en hoe je dit oplost.
Is een arbodienst verplicht voor zzp’ers?
Nee, als zzp'er zonder personeel ben je niet verplicht om een contract met een arbodienst af te sluiten. Je moet je wel houden aan de arboregels die voor zzp'ers gelden. Die zijn bedoeld om jezelf en anderen veilig en gezond te laten werken.
Neem je personeel in dienst, bijvoorbeeld een oproepkracht? Dan krijg je als werkgever ook te maken met de verplichting om arbodienstverlening te regelen. Ook wanneer je stagiairs onder jouw gezag laat werken, kunnen er verplichtingen vanuit de Arbowet gelden.
Voorbeeld uit de praktijk
We kregen een vraag van een zzp’er die een stagiair in dienst had. Hij dacht dat een arbodienst niet nodig was. Toen de stagiair uitviel door een ongeval, vroeg de Nederlandse Arbeidsinspectie hem om zijn arbodienstcontract te laten zien. Omdat hij dat niet had, kreeg hij een boete van € 1.500. De zzp’er had er niet bij stilgestaan dat hij door het inzetten van een stagiair ook met verplichtingen vanuit de Arbowet te maken kon krijgen.
Het voorbeeld laat zien dat de verplichting om arbodienstverlening te regelen niet alleen geldt voor grote bedrijven. Ook als kleine ondernemer moet je weten welke regels op jouw situatie van toepassing zijn.
Wanneer is een arbodienst verplicht?
Heb je personeel in dienst? Dan ben je verplicht deskundige ondersteuning te regelen, via een arbodienst of onder bepaalde voorwaarden rechtstreeks met een bedrijfsarts. Als zzp'er zonder personeel hoef je geen arbocontract af te sluiten.
Mijn advies? Kijk niet alleen naar wat wettelijk verplicht is, maar ook naar welke ondersteuning bij jouw bedrijf past. Een ondernemer met één medewerker heeft nu eenmaal andere behoeften dan een organisatie met honderd medewerkers.
Twijfel je of je een arbocontract nodig hebt en welke ondersteuning je moet regelen? Neem contact op met ADXpert. We bekijken wat de Arbowet in jouw situatie voorschrijft en hoe je daaraan kunt voldoen. Zo regel je wat nodig is, zonder onnodige diensten af te nemen.
Laatst gewijzigd: 23-10-2026
