Met een PMO-onderzoek krijgen medewerkers inzicht in aspecten van hun mentale en/of fysieke gezondheid in relatie tot hun werk. Zo’n onderzoek kan bestaan uit een digitale vragenlijst, een gesprek met een deskundige en lichamelijke of medische onderzoeken. Welke onderdelen nodig zijn, verschilt per organisatie, functie en arbeidsrisico.
Na afloop van een PMO-onderzoek krijgt de medewerker persoonlijke resultaten en advies. De werkgever ontvangt geen individuele medische gegevens, maar een rapportage met resultaten op groeps- of organisatieniveau die niet naar individuele medewerkers zijn te herleiden
Maar wat kan de medewerker precies verwachten tijdens zo’n onderzoek? En wat krijg je als HR-professional terug om binnen de organisatie mee aan de slag te gaan?
Als adviseur arbeid & organisatie bij ADXpert begeleid ik werkgevers bij Preventief Medisch Onderzoek (PMO). Daarbij zie ik dat een goed PMO niet stopt na de vragenlijsten, gesprekken en onderzoeken. Juist wat je daarna met de resultaten doet, bepaalt wat het PMO je medewerkers en organisatie oplevert.
In dit artikel lees je
- Wat medewerkers tijdens een PMO-onderzoek kunnen verwachten;
- Welke resultaten medewerkers zelf ontvangen en welke informatie HR terugkrijgt;
- Hoe je de groepsresultaten vertaalt naar concrete verbeteracties binnen de organisatie.
Zo kun je medewerkers vooraf duidelijk uitleggen wat ze kunnen verwachten én weet je als HR wat er na het onderzoek van jou wordt gevraagd.
Wat wordt er onderzocht bij een PMO?
Wat je tijdens een PMO onderzoekt, staat niet vooraf vast. Je stelt het onderzoek samen op basis van wat relevant is voor de organisatie en de medewerkers. Daardoor kan een PMO uit verschillende onderdelen bestaan.
Bij ADXpert gebruiken we de Arbometer om psychosociale arbeidsbelasting (PSA) in kaart te brengen. PSA ontstaat door arbeidsrisico’s die stress veroorzaken. Denk aan werkdruk en ongewenst gedrag op de werkvloer. Medewerkers kunnen daarnaast deelnemen aan een health check. Daarbij bespreken ze de resultaten van de Arbometer met een deskundige en worden metingen of onderzoeken uitgevoerd die passen bij hun functie.
Een PMO is dus geen standaardpakket dat je voor iedereen hetzelfde uitvoert. Welke onderdelen een medewerker krijgt, kan zelfs binnen één organisatie verschillen. Hoe dat zit, leggen we hieronder uit.
Waarom krijgt niet iedere medewerker hetzelfde onderzoek?
Dat niet iedere medewerker hetzelfde onderzoek krijgt, heeft vooral te maken met het werk dat iemand doet en de arbeidsrisico’s die daarbij horen.
Een medewerker die zwaar fysiek werk doet, krijgt bijvoorbeeld andere onderzoeken dan iemand die voornamelijk beeldschermwerk doet. Zo onderzoek je wat voor de medewerker relevant is, in plaats van iedereen hetzelfde standaardpakket aan te bieden.
De arbeidsrisico’s bepalen dus mede hoe je het onderzoek inricht. Welke rol die risico’s spelen bij het verplichte arbeidsgezondheidskundig onderzoek, lees je in dit artikel PMO verplicht: wat moet je als werkgever regelen?
Hoe verloopt een PMO-onderzoek in de praktijk?
Bij een PMO starten we met het in kaart brengen van de psychosociale arbeidsbelasting (PSA) met de Arbometer. Aanvullend kunnen medewerkers zich opgeven voor een health check. Daar bespreken ze de resultaten met een deskundige en krijgen ze metingen of onderzoeken die passen bij hun functie.
Ik vind het mooie aan zo’n PMO dat een werkgever medewerkers tijdens werktijd de gelegenheid geeft om bewust met hun mentale en fysieke gezondheid bezig te zijn. Soms komt er tijdens zo’n gesprek iets naar boven waar iemand zelf nog niet zo bij had stilgestaan.
Voorbeeld uit de praktijk
Bij een natuur- en educatieorganisatie combineerden we de Arbometer met health checks. Eén medewerker probeerde naar eigen zeggen veel ballen in de lucht te houden. Tijdens het gesprek met de medisch assistent werd hij zich ervan bewust hoeveel mentale klachten hij inmiddels had en hoe zwaar het voor hem was geworden.
Hij besprak dit daarna met zijn leidinggevende. Die zette coaching in om hem te ondersteunen bij de zaken waar hij tegenaan liep. Zo kreeg de medewerker op tijd ondersteuning en kon worden voorkomen dat de klachten mogelijk tot uitval leidden.
Welke resultaten krijgen medewerker en HR?
De medewerker ontvangt zijn eigen resultaten en persoonlijk advies. Individuele medische gegevens worden niet met HR of de werkgever gedeeld.
HR ontvangt een rapportage met resultaten op groeps- of organisatieniveau. Zo zie je welke onderwerpen binnen een groep aandacht vragen, zonder dat resultaten naar individuele medewerkers zijn te herleiden.
Daar begint voor HR eigenlijk het belangrijkste deel: wat ga je met die informatie doen?
“Zie de PMO-eindrapportage niet als een eindpunt, maar als een startpunt.”
Wat doe je na een PMO met de resultaten?
Mijn advies is om vooraf al na te denken over wat je met het PMO wilt bereiken en wie je bij de resultaten wilt betrekken.
Bespreek de uitkomsten bijvoorbeeld met het management, de preventiemedewerker en de OR. Wat valt op? Waar zit ruimte voor verbetering? En welke onderwerpen verdienen als eerste aandacht?
Probeer niet alles tegelijk aan te pakken. Dat kan juist een valkuil zijn. Kies één of twee punten en neem die op in het jaarplan of kijk hoe ze aansluiten bij het actieplan duurzame inzetbaarheid.
Maak van de PMO-eindrapportage je startpunt
Een PMO geeft medewerkers inzicht in hun eigen mentale en fysieke gezondheid. HR krijgt op groepsniveau inzicht in onderwerpen die binnen de organisatie aandacht vragen. Daarmee is het onderzoek afgerond, maar begint de volgende stap: iets doen met de resultaten.
Vanuit mijn ervaring met PMO-trajecten raad ik HR-professionals aan om vooraf al na te denken over die opvolging. Zelf ben ik er voorstander van om arbo, dus gezond en veilig werken, een vaste plek te geven in de jaarplannen van organisaties. Er is bijna altijd wel iets wat beter kan. De resultaten van een PMO helpen om te bepalen waar je het beste kunt beginnen.
Wil je weten hoe je een PMO-onderzoek passend kunt inrichten voor jouw organisatie? Neem contact op met ADXpert. Dan kijken we samen naar wat je wilt onderzoeken en hoe je de resultaten daarna kunt gebruiken om gericht te verbeteren.